Lean Six Sigma cho doanh nghiệp Nhật Bản tại Việt Nam là nội dung hợp tác đào tạo và tư vấn giữa CiCC và Viện Phát triển Nguồn Nhân lực Việt Nam – Nhật Bản (VJCC). Bài viết giới thiệu vai trò của VJCC, năng lực của CiCC, các chủ đề 5S, Kaizen, TPS, TPM, TQM và chương trình thiết kế, cải tiến quy trình dựa trên SOP & Six Sigma.
Mục lục Lean Six Sigma và VJCC
VJCC và mục tiêu hợp tác
Viện Phát triển Nguồn Nhân lực Việt Nam – Nhật Bản (VJCC) trực thuộc Trường Đại học Ngoại thương. Theo nội dung gốc, Viện được thành lập ngày 10/3/2017 trên cơ sở nâng cấp hai Trung tâm hợp tác nguồn nhân lực Việt Nam – Nhật Bản tại Hà Nội và TP Hồ Chí Minh. VJCC thực hiện đào tạo, nghiên cứu, tư vấn và ứng dụng trong quản lý kinh tế, quản trị doanh nghiệp theo mô hình Nhật Bản.
VJCC cũng là đơn vị thực hiện dự án phát triển nguồn nhân lực kinh doanh cho Việt Nam do Chính phủ Nhật Bản tài trợ thông qua JICA. Thầy cô có thể xem thông tin cập nhật trực tiếp tại trang chính thức của VJCC; các thông tin về chương trình, lịch học và đối tác cần được xác nhận theo từng thời điểm.
Hợp tác giữa VJCC và CiCC hướng tới việc đưa phương pháp cải tiến vào bối cảnh doanh nghiệp Nhật Bản tại Việt Nam: tôn trọng hiện trường, chuẩn hóa công việc, phát hiện lãng phí, giải quyết vấn đề bằng dữ liệu và phát triển năng lực nội bộ.
Vai trò của CiCC trong đào tạo Lean Six Sigma
CiCC là Continuous Improvement Consulting Company, tập trung vào tư vấn và đào tạo cải tiến liên tục, Lean, Six Sigma, 5S, Kaizen, TPS, TPM, TQM, BSC, KPI và quản trị hiệu suất. Trong hợp tác với VJCC, CiCC cung cấp giảng viên, nội dung và kinh nghiệm thực tế để học viên kết nối phương pháp với quy trình đang vận hành.
Đào tạo Lean Six Sigma hiệu quả không chỉ truyền đạt công thức. Học viên cần biết mô tả vấn đề, lập sơ đồ quy trình, thu thập dữ liệu, nhận diện lãng phí, xác nhận nguyên nhân, thử nghiệm giải pháp và duy trì bằng tiêu chuẩn. Case study cần được điều chỉnh theo ngành, quy mô, yêu cầu khách hàng và mức độ trưởng thành của doanh nghiệp.
Các chủ đề đào tạo và tư vấn
5S và Kaizen
5S tạo điều kiện làm việc trực quan, an toàn và ổn định. Kaizen xây cơ chế để mọi người đề xuất, thử nghiệm và chuẩn hóa cải tiến. Hai chủ đề phù hợp để bắt đầu khi doanh nghiệp cần nâng kỷ luật hiện trường và giảm lãng phí nhỏ nhưng lặp lại.
TPS và Lean
TPS giúp học viên hiểu dòng giá trị, kéo, nhịp sản xuất, chất lượng tại nguồn, jidoka và loại bỏ lãng phí. Khi áp dụng, cần bắt đầu từ nhu cầu khách hàng, process flow và dữ liệu thay vì sao chép công cụ một cách máy móc.
TPM
TPM kết nối vận hành, bảo trì, kỹ thuật và quản lý để nâng độ tin cậy thiết bị. Nội dung có thể gồm điều kiện cơ bản, bảo trì tự quản, bảo trì có kế hoạch, phân tích tổn thất, OEE và reaction plan.
TQM và Six Sigma
TQM đặt chất lượng trong trách nhiệm toàn tổ chức; Six Sigma cung cấp cấu trúc DMAIC và công cụ dữ liệu để xử lý biến động. Khi kết hợp, doanh nghiệp vừa xây văn hóa chất lượng vừa có phương pháp giải quyết dự án cụ thể.
BSC, KPI và SCM
BSC và KPI giúp liên kết mục tiêu với chỉ số; SCM giúp nhìn dòng cung ứng từ nhà cung cấp đến khách hàng. Các chủ đề này cần được kết nối với process owner, nguồn dữ liệu, nhịp review và hành động khi chỉ số lệch.
Chương trình thiết kế và cải tiến quy trình dựa trên SOP & Six Sigma
Nội dung gốc ghi nhận khóa huấn luyện được tổ chức ngày 02–04/10/2023 cho cán bộ của hơn sáu công ty là khách hàng của VJCC-HCM. Chuyên gia Master Black Belt Phạm Thanh Diệu chia sẻ kiến thức và kinh nghiệm về thiết kế, cải tiến quy trình sản xuất dựa trên SOP và Six Sigma. Đây là thông tin của chương trình đã diễn ra, không phải lịch mới.
Khóa học nên bắt đầu từ SOP hiện tại: công việc được thực hiện thế nào, đầu vào là gì, đầu ra là gì, tiêu chuẩn nào áp dụng, điểm nào thường phát sinh lỗi và ai sở hữu. Sau đó, học viên dùng Lean Six Sigma để đo hiện trạng, nhận diện lãng phí, xác nhận nguyên nhân và đề xuất thay đổi.
- Mô tả khách hàng, đầu ra và yêu cầu chất lượng.
- Vẽ process map và xác định điểm kiểm soát.
- Đối chiếu SOP với thực tế tại hiện trường.
- Thu thập dữ liệu về thời gian, lỗi, chờ và biến động.
- Phân tích nguyên nhân bằng công cụ phù hợp.
- Thử nghiệm và xác nhận giải pháp.
- Cập nhật SOP, đào tạo và thiết lập audit.
Điểm quan trọng là SOP không chỉ là tài liệu để audit. SOP cần giúp người thực hiện biết việc phải làm, tiêu chuẩn bình thường, điểm kiểm tra và phản ứng khi có bất thường. Khi quy trình thay đổi, SOP, biểu mẫu, đào tạo và chỉ số phải được cập nhật đồng bộ.
Cách áp dụng vào doanh nghiệp Nhật Bản tại Việt Nam
Doanh nghiệp có thể bắt đầu bằng một khu vực thí điểm có sponsor, process owner và dữ liệu đủ. Nhóm nên quan sát tại hiện trường, lắng nghe người vận hành, phân biệt vấn đề hệ thống với lỗi cá nhân và thống nhất mục tiêu trước khi chọn công cụ.
Với doanh nghiệp Nhật Bản, việc chuẩn hóa giao tiếp, quản lý thay đổi và bàn giao giữa chuyên gia, quản lý Việt Nam và đội ngũ hiện trường rất quan trọng. Đào tạo cần có thuật ngữ thống nhất, ví dụ trực quan, bài tập trên dữ liệu phù hợp và cơ chế coaching sau lớp học.
Chỉ số đo có thể gồm lead time, tỷ lệ lỗi, thời gian dừng máy, OEE, tỷ lệ hoàn thành SOP, số đề xuất Kaizen, tỷ lệ đóng hành động và mức độ duy trì sau 30/60/90 ngày. Không nên chỉ báo cáo số giờ đào tạo hoặc số biểu mẫu đã phát hành.
Video và hình ảnh hợp tác
Thầy cô có thể xem thêm đào tạo Six Sigma, các khóa học online, Lean TPM và các công cụ cải tiến.
Câu hỏi thường gặp
VJCC có đào tạo Lean Six Sigma không?
VJCC tổ chức nhiều chương trình phát triển nguồn nhân lực và hợp tác với giảng viên, đối tác theo từng chương trình. Lịch và nội dung hiện hành cần xác nhận trực tiếp từ VJCC.
Doanh nghiệp nên học 5S hay Six Sigma trước?
Phụ thuộc vấn đề. 5S phù hợp để ổn định điều kiện và trực quan hóa; Six Sigma phù hợp với vấn đề biến động cần dữ liệu. Hai hướng có thể triển khai song song theo phạm vi.
SOP có cần cập nhật sau cải tiến không?
Có. Nếu cách làm, tiêu chuẩn hoặc điểm kiểm soát thay đổi, SOP và tài liệu liên quan phải được cập nhật, đào tạo và xác nhận hiệu lực.
Làm sao đo hiệu quả đào tạo?
Đo cả năng lực và kết quả: bài thực hành, dự án áp dụng, chỉ số quy trình, tỷ lệ duy trì và số bài học được nhân rộng.
Kết luận
Lean Six Sigma trong hợp tác CiCC – VJCC giúp doanh nghiệp Nhật Bản tại Việt Nam kết nối đào tạo, tư vấn và cải tiến tại hiện trường. Khi 5S, Kaizen, TPS, TPM, TQM và Six Sigma được gắn với SOP, dữ liệu và người sở hữu, chương trình có thể tạo năng lực cải tiến bền vững thay vì chỉ dừng ở một khóa học.
